گۆتار

تاک، دناڤبەرا داهێنان و نە فورمیلەکرنا نەریتێن کەلتووری

 

جوان عزەت

خەلك بەردەوام لدويڤ وێ چەندێ چيت كو كەسەك هەبيت ل جهێ وان هزر بكەت، بريارێ بدەت و بارێ بەرپرسيارەتيێ وەربگريت، ئەڤە بێ ئۆمێدیەکێ ددەتە تاکەکەسی، كو ئێدى ترسا ژيانێ هەبيت و جەوهەرێ خوە دا ببیتە تاکەکێ بێ داهێنان و بێ هزر و بێ کارێکتەر، داکو ژ ژیانێ بهێتە ژێك ڤە قەتاندن. سەرەراى جەوهەرك بيت ل دويرى هزرێن نە (ئەقلانى) كاربكەت، يا ديارە مەيلا ڤێ چەندێ کاريگەرى ل سەر ئيداراكا گشت جڤاكی بخوە ژی هەيە، كو دتەرزێ ناڤەروکا جڤاکبوونێ دا فۆرمەکێ ڤالا پەيداببيت و ل بەرامبەرێ وێ چەندێ تاک هزردکەن کو دێ بەردەوام ئەڤ فۆرمە کێشەیێن وان چارەسەر كەت يان بەرنامەيەکێ ئەکتیڤ بۆ دابين كەت، ئانکو نزانن ئەو چەندە دێ بیتە بەرهەمێ دروستبوونا سيستەمەکێ، کو ئەو سیستەم یێ ئامادە نینە تاکبوونا وی/وێ ئەکتیڤ بکەت، کو بشێت ب‌ شێوەکێ زانەبوون سەرەدەريێ دگەل پرسێن ژيانێ بكەت.

نەزانينا ڤێ نيشانێ وەدكەت كو لێكدانەك دناڤ جڤاكێ دا پەيداببيت، ئەو لێکدان پەيوەنديەك بيت ب خورتكرنا ئاست و بنەمایێن کەڤنێن كەلتوورى ڤە، ئەڤ كەلتوورە ژی ب سەرەدەريكرنەكا دياركری وەكو هێزەكا سياسى، كۆمەلايەتى و رەمزى وابەستە ببيت. براستى ئەڤە خالەكا نەرێنی دناڤ سيمايێ داهێنانان دا بەرپاكەت بۆ هندێ دناڤەندا وێ دا تاکەکەس ببيتە فۆرمەکێ (مرى، هەژار، ستەمكار و دەمارگير) و د دوخەکێ سرۆشتى و سادە دا بژيت.
زێدەبارى ژيان ژى ب هەر شێوەكێ هەبيت بهێتە قەبيل كرن و لڤێرێ ئەڤ ژیانە دبيتە دەستەواژەيەك دناڤبەرا (خەلك و كەلتوورى) دا، چەند بنەمايەك تێدا دروست دبن کو پەيوەندى ب گشتگیريا تاكەكەسى ڤە ديارببيت و جڤاك ب گشتى بكەڤيتە ناڤەندا وێ دا، ب هزرامن، ئەڤە چەمکەك و هزرەكە هەم بۆ تێگەهێن تاکی هەم بۆ پرەنسيپێن جڤاكى يا خەلەتە، چونكو ئەڤ شێوازە بۆ چ مللةتان يا پەيرەوكرى نينە و وەكو بنگەهەكێ بێ كار ل سەر شێوازێ ململانێ، ئاستێ دەروونى يێ كەسى دبيتە ئەنجامێ ڤەشارتنەكا جياواز و نەکاراکری. بۆ نموونە (كەسەكێ خواندەڤان و كەسەکێ نەخواندەڤان، يان كەسەکێ ديندار و ئێکێ نە ديندار، كەسەکێ كاسب و ئێکێ نە كاسب) ئەڤە هەمى بەرامبەرى ئێكدوو نەشێن ب دروستى هزربكەن و وێ هزرێ وەكو داهێنان ب ئافرينن.

ب ڤی جۆرى كەلتوور ژی بەرەڤ گوشەنيگايەكا دى دچیت و تێكچوون دناڤ هەمى جومگەیێن وێ دا پەیدا دبيت، چونكو چ دەمان دا هیچ جڤاكەك نينە خودان ئێك كەلتوور، ئێك ئاراستە و ئێك بريار، ئێك ئۆل و ئێك زمان و ئێك رستە بيت، بەلكو هەر جڤاكەك خودان بەرفرەهيا كەلتوورى يە، بەرفرەهيا زمانى يە، بەرفرەهيا رستە و پێناسەیێ يە بۆ پێناسەکرنا دونيايا خوە و ئەوێن ل دونيايا دەوروبەر دا دژين. ب هەمان شێوە هەر مرۆڤەک دشێت دەربرينێ ژ ئاستێ خوە يێ هزرێ، كەسايەتى و پێناسەیى بكەت، كو تێدا خالێن جودا جەوهەرێن جودا و هزر و بيرێن جودا دروست ببن. بەلێ ئەگەر كەلتوور ب شێوەکی گشتى دناڤ ئێك پێناسە دا هاتە ئاراستەکرن، هينگێ هەمى كەسان دێ ئێك، زمان، ئێک هزر و بير و بۆچوون بۆ ناڤ دونيايا خۆ و دونيايا دەرڤە هەبن، هەروەسان كەسەك بۆ كەسەکێ دى تر دێ كوپيا يێ دى بيت.

دئەنجامدا: ئەڤە دێ هێزەكا (لاواز، نەراستەوخۆ و نەرێنى) ل سەر پەيوەندیێن جڤاكى دروست كەت دا كو مرۆڤ د ناڤ هاوکێشا كۆمەلايەتى دا ببيتە تێراوانينەكا بێ رەفتار و نەگونجايى، بەرۆڤاژی وێ ژی دێ چەندين وێنەيێن دى ئينت وجودێ بهێنا دەمارگيريێ، توندرەويێ، نەفس رەشيێ و رێگركاريێ دناڤ دەزگەھ و سازیێن جڤاكى بن يان كۆمەلايەتى بن يان ژی كۆمەلگەهێ بن هێتە دیارکرن. لەورا وێنەكرنا كەلتوورى ب خواندنەكا ستراتيژى وێنەكرنە ب بەرهەمهێنانا هێزەكا مەزن و پراكتيكا خێزانى، تاكى، جڤاكى، واتە نابيت ئەڤ ديدە گرێدايى ئەقلەكێ بەرتەنگ و گرتى بيت، بەلكو پێدڤي يە گرێدايى رێكخستنەكا باوەرپێكرى و گوهەرينەکا ئازاد بووی بيت.

زێدەتر ببینە

بابه‌تێن ب ڤێ مژارێ ڤه‌ گرێدای

وەڵامێک بنووسە

پۆستی ئەلکترۆنیکەت بڵاو ناکرێتەوە . خانە پێویستەکان دەستنیشانکراون بە *

Back to top button
Close