نووچە

توندوتیژی ل دژی ژنا ل زێدەبوونێ بوونێ دایە

ئێزیدی24 – مەروان داوود

توند و تیژی ئێک ژ وان دیاردێن جڤاکی یە ل سەرانسەری دوونیایی یا بەلایە و گەلەک ژ تاکێن جڤاکێ دبنە قوربانیێن ئەڤێ دیاردێ ب تایبەت ژن و زارۆک.

ل دووڤ ئامارێت هەری داوی، رێژا توندوتیژیێ ل زێدەبوونێ دایە نەک کێمکرنێ، یەکسەر پشتی ڤایرۆسێ کۆرۆنا بەلا بووی و خەلک ل مال دە مایی دیسانێ زێدەبوونا روودانێت هەمە جۆر یێت کە ل نێڤ جڤاکێ دە چێدبن.

“ڤیان ئەکرەم” بەرپرسا ناڤەندا ئافرەتا ل کۆمەلگەها شاریا ژ “ئێزیدی24” رە پەیفت و گۆت،“ توندوتیژی یەک ژ وان دیاردایە کە کەسێن هەرێن پتر یێت دبنە قوربانیا وێ ل نێڤ جڤاکی دا ژن و زارۆکن ژبەر وێ یەکی ئەم بەردەوام رادبن ب گێرانا چالاکیا لدور بابەتێن توندوتیژیێ و هشیارکرنا ژێ هەتا کو چاوا بکاربێ سەردەریی لگەل ڤان بابەتان بکەت”.

هەروسا گۆت،“ئیرۆ ل جڤاکا مەدا توندوتیژی بەرامبەری ژنا تێتە کرن بێ کە ئەو بزانبن ژبەر پتریا وان شارەزایی لسەر نینە ژبەر وێ یەکێ لسەر بێ دەنگ دبن ، و ئەم پتر فۆکسێ ل سەر یەکسانیێ دناڤبەرا ژن و زەلاما دا دکن”.

“ئەکرەم” خوەیاکر ژی،“بەری هاتنا ڤایرۆسی کۆڤید19 مە ل سەنتەری دا چالاکیێت خوە دکرن بەلێ نوهە ئەم ب رێکا ئۆنلاین دگێرن، پتریا ئەو حالتێت مە دیتین یێت توندوتیژیێ ل بەرامبەر هاتیە کرن بۆ چەند ئەگەرا ڤەدگەریێ ژ وان ژی هندەک عادەت و تەقالید جڤاکی نەبوونا هشیاریێ و هەژاریێ و زێدەبوونا رێژەیا کەسێن بێ کار د خێزانێ دا”.

ل تالیا پەیڤا خوە دە گۆت،“گەلەک ئەنجامێت خراب ژ توندوتیژیا بەرامبەری ژنێ پەیدا دبن ژ وان ژی بێ هێزبوونا ژنێ ل نێڤ جڤاکی دا، کارتێکرن ل بارێ دەروونی یێ خێزانێ دکە ، و زێدەبوونا توندوتیژی ژی گەلەک جارا چێدبیت حالەتێت خوە کوشتنێ ژی پەیدا ببن”.

پارێزەر “سوزان خێری” ژی وسا ژ “ئێزیدی24” رە گۆت،“توندوتیژی ئەوە هەر کارەکی ب زوری ل بەرامبەری ژنێ بێتە کرن چ ل نێڤ جڤاکی دا یان د ناڤە مالێ ب خوە دا بێیە ئەنجام دان لسەر بنیاتێ جداهیا ڕەگەزی ، و ئازادی ژی بێتە برن ، و رێک نەیە دان پشکدار د چ چالاکێن ژیانێ دا بکەت ، و ئەڤ هەردۆ جۆرێت توندوتیژیێ هەینە و هەردۆ ژی ل جڤاکا مە دا دبەلاینە”.

گۆت ژی،“ئەز وەک پارێزەر دبینم دیاردە توندوتیژی گەلەک ژی بەرب زێدەبوونێ دچە ، و دەرئەنجامێت خراب ژی پەیدا دەبن ل کوردستانێ و عراقێ ب گشتی ژی، و وەلاتێت پێشکەفتی ژ پشتەڤانییا وان وەلاتا و رێکخراوا و کەسا دکەن یێت کو رێگریێ ل ئەڤێ دیاردێ دگرن، ئەگەر ئەڤ دیاردا د ناڤ جڤاکێ دا زێدەتر بەلابوو دێ خەلک ب هزر و بیرین خراب بەرێ خوە دە مە و دڤێ حکومەت ب خوە هنەک رێکارا دەربێخێ کە رێکێ ل ڤێ دیاردێ بگرن”.

زەلال ژی کر،“هەتا نوهە ل عراقی چ ماددێت یاسایی یێت تایبەت نینن کە ل دژی ڤێ دیاردێ بسکەنن ، بەلێ ل گۆر یاسایا کوردستانێ رێک ل ڤێ دیاردێ تێتە گرتن و ماددێت تایبەت ژی هەینە و دبێژنێ یاسایا رێک نەدانا توندوتیژی ل نێڤ خێزانێ دا ل هەرێما کوردستانا عراقی ل سالا 2011ـێ ژمارە 8 و ئەڤ جۆرە یاسا گەلەک ژی یا باشە و رێکێ ل توندوتیژی دگرێ”.

“خێری” ل تالیێ گۆت ژی،“توندوتیژیا ل خێزانێ دا ل دژی ژنێ تێتە کرن دەملدەست و ب تەمامی چارەسەر نابێ بەلێ هنەک رێ هەینە کێم ببێت وەک هشیارکرنا خێزانا و جڤاکێ ب گشتی ل سەر وان ماددەێن یاسایێ و رێکارێت حکومەتێ یێت دەربارێ توندوتیژیێ، ژبلی هشیارکرنێ ژی دڤێ رێکارێت یاسایێ یێت توند هەبن ژ بۆ وان کەسا و هەر وەسا کەمپینا ژ ئالیێ تیخا رەوشەنبیرا ڤە بێنە رێکخستن ژ بۆ رایا گشتی کو وسا دابا خوەیاکرن کە توندوتیژی نەمینێ”.

تێتە زانین کە رێکخراوا تیرورستیا داعش پتر ژ شەش هەزار کەچ و ژنی ئێزیدی ڕەڤاندن و ب هەموو رێکێت توندوتیژیێ ب وان رە کرن هژمارەکە مەزن ژ وان ژ دەستێ داعش فەلتین و هەتا نوهە چارەنڤیسێ پتر ژ 2 هەزاری دیار نینە.

زێدەتر ببینە

بابه‌تێن ب ڤێ مژارێ ڤه‌ گرێدای

وەڵامێک بنووسە

پۆستی ئەلکترۆنیکەت بڵاو ناکرێتەوە . خانە پێویستەکان دەستنیشانکراون بە *

Back to top button
Close